‘öbür dünya’ etiketi

Hakikat Sözleri

 

Resim: C. Pallavicini, telif hakkı saklıdır.

Hakikat yolunda tüm dinler birdir, ırk ve cinsiyetin alâkası yoktur ve Allah’ın gözünde kadın ile erkek arasında bir fark yoktur. [1]

Bugünkü yazıda size şimdiye kadar okuduklarım arasında hiç benzerini görmediğim bir kitaptan bahsetmek istiyorum. Dr. Bahram Elahi tarafından derlenmiş olan Hakikat Sözleri, babası Üstad Elahi’nin (1895-1974) öğretilerine dayanır. Birkaç yıl önce okuduğum bu kitap beni o kadar etkiledi ki hala daha ne zaman cevap aradığım bir sorum olsa veya rehberliğe ihtiyaç duysam bu kitabı elime alır, bazı sözleri tekrar okurum. Bir yanda gerçek bir insan olurken diğer yanda “iyi bir hayat” sürmenin püf noktalarını pratik biçimde anlatan bu kitap bilgeliğin günümüz insanına göre uyarlanmış el kitabı gibi.

Tanınmış bir sulh hâkimi ve müzisyen olan Farslı Üstad Elahi, hayatını Hakikat’i aramaya, öz bilgiye, kendini tanımaya adamış. 25 yaşına kadar geleneksel maneviyat ve asetisizim içinde çilehanede yaşadıktan sonra geleneksel maneviyatı bırakıp toplum hayatına katılmaya karar verir. Sulh hâkimi olarak çalışmak üzere adli kariyerine ek olarak maneviyata yenilikçi yaklaşımını da kurmaya başlar. Üstad Elahi’nin bu yenilikçi yaklaşımı onun kişisel deneyimleri, gözlemleri ve araştırmalarına dayanmaktadır. Öğretisinin temel özellikleri pratik, uygulanabilir olması ve cinsiyeti veya dini ne olur olsun insanın gündelik hayatına uyumlu olmasıdır.

Üstad Elahi ömür boyu süren Hakikat arayışını şöyle özetler:

“Hakikat”, insanın ne olduğunu, nereden geldiğini, buradaki görevinin ne olduğunu ve nereye gideceğini bilmesidir. Hakikat’e erişmek için, kendimizi bu bilginin peşinden gitmeye adamalı ve bilgiyi uygulamaya geçirerek anlamaya çalışmalıyız.[2]  

Hakikat’i arayışta gereken ön koşul insan olmaktır.

Gerçek bir insan, tabiatı gereği her zaman yaşantısında iyi bir iz bırakmaya çalışır ve bunu, toplumun yararına olan ve takdir edilen işler yaparak sağlar. Başka bir ifadeyle beşer, insan olunca, insaniyeti, ona hep yararlı olmasını hükmeder[3][o] başkalarının mutluluğuna sevinen, başkalarının dertlerine ortak olan kişidir. Gerçek insan olmanın bir diğer özelliği de şudur: Aşağılık davranışlara, vicdana ve onura aykırı tüm hareketlere antipati duyar.[4]

 Ancak Hakikat arayışında önemli bir engel vardır – o da “nefisle olan kaçınılmaz karşılaşmadır[5].” Bu yüzleşme, nefsin anında tatmin isteyen gayrı meşru arzu ve güdülerine karşı sürekli devam eden bir mücadeleyi gerektirir. Nefis ne mantık dinler ne akıl, ne hukuku hesaba katar ne de diğerlerinin hakkını. Bu mücadele, insanda “yoğun bir negatif psikolojik enerji birikimine sebep olur. Bu enerji, ruh için zarar vericidir ve gerçeği görmemize de engel olur”[6].

 Nefse karşı mücadele, insanın bedenini güçsüz kılması değildir. Aksine bedeni güçlendirmesi gerekir ama aynı zamanda ruhu da o kadar güçlendirmelidir ki nefis, bütün hayvansal gücüne rağmen ruhun karşısında boyun eğmelidir. Ruhu arındırmaya[7] yönelik olan bu nefisle mücadele yöntemi, kendi tecrübelerimin sonucunda geliştirdiğim yeni bir tıp gibidir.

Resmi dairede çalışmaya başlamadan önce on iki yıl boyunca yapığım asetik (çilekeş) ibadetlerin toplamının, toplum içinde aktif ve çalışarak geçirdiğim hayatın bir yılı kadar sevabı yoktu.[8]

 İnsan olmanın en temel gereklerinden biri olarak kişinin eylem, söz ve toplumdaki davranışlarının uyumunu vurgular kitap.

Sözler bir şey, onların etki etmesi ise başka bir şeydir. İnsan inandığı şeyi uygularsa etkisi olur.  Sadece uygulamak etki eder.[9]

 Kitabı okurken, insan bazı temel sorulara cevap bulabilir:

  • Bu toplumda yaşarken nasıl erdemli kalır da gerçek insan olabiliriz?
  • Nefse karşı nasıl savaşır ve Hakikat arayışında nasıl ilerleyebiliriz?
  • Ruhun ölümsüzlüğü ve öbür dünyada bizi neler bekler?

Hakikat Sözleri ruh için bir şifa olabilir. Bu kitabı her elime aldığımda, sadece birkaç söz okusam bile, içimde farklı bir zenginlik oluşuyor ve gündelik hayatımdaki etkisini fark ediyorum. Kitabın sade ve samimi dili, bana hem kendimi tanımam için gerekli araçları veriyor hem de kim bilir belki bir gün gerçek insan olmam için gerekenleri de.

Eğer siz Hakikat Sözleri’ni kendiniz için keşfetmek isterseniz, şu dillerde çevrilmiş baskıları mevcut:

Türkçe:
Hakikat Sözleri, Doğan Novus, 2017

Farsça: برگزیده
Bargozeedeh, Nashr-e Panj, 2009

Fransızca:
Paroles de Vérité, Paris, Albin Michel, 2014

Italyanca:
Parole di Verità, Mondadori, 2016

D. Bruce
9 Temmuz, 2018

 

Referanslar:

[1] 21. Söz
[2] 1. Söz
[3] 4. Söz
[4] 277. Söz
[5] Önsöz s.16, Fransızca baskı. (Bu yazıyı yazan tarafından çevrilmiştir.)
[6] Önsöz s.16, Fransızca baskı.
[7] Burada bahsedilen arınma, ruhun sağlığını korumak ve gelişimini sağlamak anlamındadır. (B. Elahi’nin notu)
[8] 322. Söz
[9] 337. Söz

 

Arkadaşlar Arasında

9221904_fullsizeGönül ne kahve ister ne kahvehane, gönül sohbet ister kahve bahane.

Geçenlerde, üniversite yıllarından beri görmediğim bir arkadaşımla karşılaştım. Karşılaşmanın heyecanıyla diğer işleri erteleyiverdik ve bulduğumuz en yakın yere oturduk. Onbeş dakika geçmeden hayatımızın şekilsel detaylarını öğrenmiştik. Kalan zamanda ortak anılarımızı andık, güldük, konuştukça daha çok hatırladık. Beklentilerimizden, ilişkilerden konuşurken zaman uçtu gitti.  Ayrılma vakti geldiğinde ikimiz de kendimizi bu sohbetle zengin, mutlu ve yüreklenmiş hissederek vedalaştık.

Bu eski arkadaşım gibi düzenli görüşmüyor olsak da hayatımızın her dönemini renklendiren arkadaşlarımız vardır, o dönemi tarif ederken onlarsız olmaz, tarif eksik kalır. Yaşantımızla içiçe olmuş arkadaşlıklarıdır. Kimisi belki hâlâ devam ediyordur, kimini de bir gülümsemeyle hatırlarız, hatıramızda bıraktığı iz bu gülümsemede saklıdır. Hayat hikayemizde onların yeri bellidir. Hele içlerinde bir de bir ya da iki tanesi vardır ki ilk çocukluğumuz ya da erken gençliğimizde tanımışızdır onları, fiziksel olarak ayrı yerlerde bulunmuş olsak da, gönlümüzün köşelerinde onlara hep bir yer ayırmışızdır. Ordadırlar, istediğimiz an ulaşılırlar. Bizi iyi tanırlar, kabul ederler, aramızda sessiz ve sözsüz konuşabiliriz. Samimiyetlerine inanır, güveniriz onlara. Sanki ince bir sicimle onlara bağlı hissederiz kendimizi, şimdiki fizik deneylerinde olduğu gibi titreşimleri algılarız. İnsan olma halinin çok önemli bir kısmıdır bu tür ilişki kurabilmek. Sonuçta sosyal olmak üzere yaratılmışız. Empati araştırmalarına bakılırsa, beynimizdeki ayna nöron bağlantıları da karşımızdakiyle bir gülmeye, ağlamaya, esnemeye, vb. göre hazırlanmış. İnsanın varoluş koşulu böyle olunca, kurduğumuz ilişkilerin de psikolojik ve ruhsal durumumuzu belirleyici etkilere sahip olması doğal.

Nörobilim ve psikolojik araştırmaların güncel bulguları da zaten gösteriyor: Yaşam süresince ortalama 3-6 arkadaşa sahip olup sosyal destek hisseden insanlar, seyrek, ya da hiç arkadaşı olmayanlara oranla ciddi bir farkla daha mutlular. Arkadaş sahibi gruptakileri daha mutlu kılan tarifin içinde şunlardan «daha» çok var:

  • aktif hayat (spor, sosyal, kültürel alanlarda)
  • fiziksel sağlık (sağlam kafa sağlam vücut gibi bir durum)
  • kuvvetli hafıza (ortak anıların paylaşımı, hafızayı tazeleyen etkiler)
  • sosyal destek (aidiyet, sevgi ve neşe)
  • ruh sağlığı ve uzatılmış yaşam süresi

Bilimsel, ruhsal ve sosyal durum böyle olunca, arkadaşlıklarımızın niteliği, ne kadar mutlu olabileceğimizi bir ölçüde ortaya çıkarıyor. Kendi içimizde basit bir değerlendirme yapmak için gündelik hayatımızdaki ilişkilerde, sohbete, sevince ve dert ortaklığına ne kadar yer verdiğimize bakabiliriz. Gönlümüzden ne geçer?

Duygu Bruce

14 Kasım, 2016

Resim: Jirlow

Ölümden Sonra


 “İnsanlar merak etmeyi sever, bu da bilimin çekirdeğidir.”
Ralph Waldo Emerson

II. Dünya Savaşı sırasında Karl Skala ve silah arkadaşı, ağır top ateşinden sığınmak için bir tilki inine saklanırlar. Atış isabet eder ve Skala’nın arkadaşı orada ölür. Skala ağır yaralanır. Ölen arkadaşıyla beraber yukarı göğe doğru çekildiklerini hisseder, ve kendilerini aşağıdaki savaş alanına bakarken bulurlar. Ölen arkadaşının bedeninin kendine doğru yaslandığını hisseden Skala yukarı doğru bakar ve parlak bir ışık görür; arkadaşının bedenini de tutar ve birlikte yukarıdaki ışığa doğru giderler. Aniden Skala durur ve sonrasında bedenine geri döner.[i]
 

Bu top atışı Skala’yı ömrünün sonuna kadar sağır bırakır ama aynı zamanda onu daha spiritüel yapar. Herbiri Avusturya’da birçok ödül alan beş kitap yazar. (daha&helliip;)